Neidio i'r cynnwys

HPV (papiloma dynol)

Ystyr HPV yw feirws papiloma dynol ac mae’n feirws cyffredin iawn sydd fel arfer heb unrhyw symptomau. Mae tua 100 o fathau o’r papilomafeirws dynol (HPV).

Mae HPV fel arfer yn cael ei ledaenu drwy gysylltiad rhywiol agos. Nid yw condomau’n darparu amddiffyniad llwyr. Gall rhai pobl hefyd ddatblygu defaid gwenerol, sy’n gallu bod yn anodd eu trin. 

Mae’r rhan fwyaf o bobl sy’n cael eu heintio â HPV yn clirio’r feirws o’u corff, ond gall eraill ddatblygu amrywiaeth o ganserau yn ddiweddarach mewn bywyd a achosir gan y feirws HPV. 

Dim ond rhai mathau o HPV sy’n achosi canser ceg y groth. Gelwir y rhain yn fathau risg uchel. Mae bron pob canser ceg y groth (mwy na 99.8%) yn cael ei achosi gan un neu fwy o fathau risg uchel o HPV. Os bydd y feirws wedi achosi newidiadau i’ch celloedd, mae’n bosibl y bydd angen trin y rhain mewn clinig colposgopi. 

Beth mae’r feirws yn ei wneud?

Nid yw HPV yn achosi unrhyw broblemau i’r rhan fwyaf o bobl, gan y bydd y corff yn cael gwared ar y feirws ar ei ben ei hun.

Gall mathau risg uchel o HPV achosi newidiadau yng nghelloedd ceg y groth. Gelwir y newidiadau hyn i gelloedd yn neoplasia mewnepithelaidd serfigol (CIN). Mewn rhai achosion gall newidiadau i’r celloedd fynd yn ôl i normal, ond weithiau gallant waethygu a throi’n ganser ceg y groth.

Os ydych chi’n ysmygu, bydd system imiwnedd eich corff yn wannach. Mae hyn yn ei gwneud hi’n llawer anoddach i’ch corff gael gwared ar y feirws. Mae ysmygu yn dyblu’r risg o ddatblygu canser ceg y groth. Ewch i wefan Helpa fi i Stopio i gael Cymorth i roi’r gorau i ysmygu.

Sut ydw i’n gwybod bod gen i HPV?

Mae cael prawf sgrinio serfigol yn bwysig oherwydd nid yw’r feirws fel arfer yn achosi unrhyw symptomau, hyd yn oed os oes newidiadau i gelloedd ceg y groth. 

Gall HPV fod yn segur am flynyddoedd lawer ac mae’n bosibl na fydd byth yn achosi unrhyw newidiadau i’r celloedd. Os caiff ei ganfod ar brawf sgrinio, ni fydd yn bosibl dweud pa mor hir y mae wedi bod yno. Gall y feirws achosi newidiadau i’r celloedd flynyddoedd lawer yn ddiweddarach.

Dysgwch fwy

Os hoffech chi ddysgu mwy am y brechlynnau, neu’r afiechyd y maent yn eu hamddiffyn yn erbyn, mae nifer o adnoddau gwybodaeth ar gael i helpu.

Gallwch hefyd ffonio GIG 111 neu eich meddygfa am gyngor os oes gennych chi unrhyw gwestiynau.

Data

Ni chanfuwyd unrhyw ddata ar gyfer y pwnc hwn